Ticaret Bakanlığı, araç kiralama sektörünü yakından ilgilendiren yeni bir yönetmelik taslağını kamuoyunun ve sektör temsilcilerinin görüşüne sundu.
“Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı”, hizmet kalitesini artırmayı, kayıt dışı faaliyetleri azaltmayı ve tüketici mağduriyetlerini önlemeyi hedefliyor.
Taslak özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için önemli yapısal değişiklikler içeriyor.
YETKİ BELGESİ ŞARTI GELİYOR
Taslağın en dikkat çeken maddelerinden biri, araç kiralama şirketlerine yetki belgesi zorunluluğu getirilmesi. Buna göre işletmelerin yetki belgesi alabilmesi için meslek odasına kayıtlı olması, iş yerinin konut olarak kullanılmaması ve vergi mükellefi olması gerekecek.
İlan siteleri ve çevrim içi platformlar da sorumluluk üstlenecek. Bu platformlar, ilan veren işletmelerin yetki belgesini kontrol etmekle yükümlü olacak ve belgesi olmayan firmaların ilan vermesi engellenecek. Mevcut işletmelere uyum süreci için 1 Ocak 2027’ye kadar süre tanınacak.
ARAÇ YAŞI VE FİLO ŞARTLARI SIKILAŞIYOR
Yeni düzenleme ile kiraya verilecek araçlara yaş ve kilometre sınırı getiriliyor. 5 yaşından büyük veya 100 bin kilometreyi aşmış araçlar kiralama filosunda yer alamayacak. Klasik otomobiller ise bu kuralın dışında tutulacak.
Ayrıca işletmelerin en az 5’i kendi mülkiyetinde olmak üzere toplamda en az 10 araçlık bir filoya sahip olması zorunlu hale gelecek. Bu adımın, sektörde daha kurumsal ve güvenilir bir yapı oluşturması amaçlanıyor.
ELEKTRİKLİ VE HİBRİT ARAÇ ZORUNLULUĞU
Büyükşehirlerde faaliyet gösteren kiralama şirketleri için çevreci bir zorunluluk da geliyor. Bu işletmelerin filolarında en az iki elektrikli veya hibrit araç bulundurması gerekecek.
Bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş olması şartı, yerli üretim modellerin sektörde daha fazla yer bulmasını sağlayacak.
DEPOZİTO VE İPTAL KURALLARINDA TÜKETİCİ KORUMASI
Taslak, kiralama süreçlerinde sıkça yaşanan depozito sorunlarına da sınırlama getiriyor. Buna göre 1-6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük, 7-30 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek. Araç iadesinden sonra depozitonun en geç 7 gün içinde geri ödenmesi zorunlu olacak.
Tüketiciler, ön ödemeli rezervasyonlarını teslim saatinden 24 saat öncesine kadar kesintisiz iptal edebilecek. Olağan kullanım sonucu oluşan aşınma ve yıpranmalar için ücret talep edilemeyecek. Taraflar arasında özel bir anlaşma olmadıkça, mahkeme kararı olmadan “değer kaybı” adı altında ek ücret istenemeyecek.
EK HİZMETLER ÜCRETSİZ SUNULACAK
Yeni düzenlemeye göre müşterinin talebi halinde bebek koltuğu, navigasyon cihazı ve HGS hizmeti ücretsiz sağlanacak. İşletmeler bu hizmetler için ek ücret talep edemeyecek.
Böylece kiralama sürecinde ortaya çıkan sürpriz maliyetlerin önüne geçilmesi hedefleniyor.
KASKO VE SİGORTA BEDELİ FİYATA DAHİL
Taslakta sigorta ve kasko güvenceleri de doğrudan kiralama bedeline dahil ediliyor. Kiracının bu güvencelerden yararlanması ek şartlara bağlanamayacak. Ayrıca kiralama şirketlerine, hasar veya arıza durumlarında tüketicinin kolayca ulaşabileceği kesintisiz bir iletişim altyapısı kurma yükümlülüğü getiriliyor.
Ticaret Bakanlığı’nın hazırladığı bu taslak, araç kiralama sektöründe daha şeffaf, denetlenebilir ve tüketici odaklı bir yapının kurulmasını amaçlıyor. Sektör temsilcilerinden gelecek görüşlerin ardından düzenlemenin son halinin netleşmesi bekleniyor.
