Windows bilgisayarlarda zaman zaman sistem dosyaları bozulabiliyor. Beklenmedik kapanmalar, hatalı güncellemeler, disk sorunları veya zararlı yazılımlar nedeniyle ortaya çıkabilen bozuk dosyalar; uygulamaların açılmamasına, sistem hatalarına ve performans problemlerine yol açabiliyor. Neyse ki Windows, bu tür sorunları gidermek için yerleşik araçlar sunuyor.
Windows'ta bozuk dosya olduğu nasıl anlaşılır?
Bozuk sistem dosyaları kendisini farklı şekillerde gösterebilir. Windows'un sürekli hata vermesi, bazı uygulamaların çalışmaması, güncellemelerin yüklenememesi veya bilgisayarın beklenmedik şekilde kapanması bunlardan bazıları.
Ancak bu belirtilerin tamamı doğrudan bozuk dosya anlamına gelmiyor. Sorunun kaynağını anlamanın en güvenli yollarından biri Windows'un kendi sistem onarım araçlarını kullanmak.
SFC ile bozuk Windows dosyalarını onarın
Windows'taki Sistem Dosyası Denetleyicisi (SFC), korunan sistem dosyalarını tarayarak bozuk veya eksik dosyaları tespit ediyor ve mümkün olduğunda doğru sürümleriyle değiştiriyor.
SFC'yi çalıştırmak için Başlat menüsüne Komut İstemi yazın. Uygulamanın üzerine sağ tıklayarak Yönetici olarak çalıştır seçeneğini kullanın.
Ardından aşağıdaki komutu yazıp Enter'a basın:
sfc /scannow
Tarama tamamlanana kadar Komut İstemi penceresini kapatmamak gerekiyor. İşlem bilgisayarın durumuna göre birkaç dakika sürebiliyor.
Windows herhangi bir bozuk dosya bulursa mümkün olduğunda bunları otomatik olarak onarıyor. Tarama tamamlandığında ekranda işlemin başarılı olup olmadığına ilişkin bir sonuç gösteriliyor.
SFC sorunu çözmezse DISM kullanın
SFC taraması bozuk dosyaları onaramıyorsa Windows'un DISM (Deployment Image Servicing and Management) aracı kullanılabilir. Microsoft, Windows imajındaki bileşen deposuyla ilgili sorunların giderilmesinde DISM'in kullanılmasını öneriyor.
Yine yönetici yetkileriyle açılmış Komut İstemi'ne şu komutu yazabilirsiniz:
DISM /Online /Cleanup-Image /RestoreHealth
İşlem sırasında Windows Update üzerinden gerekli dosyaların indirilmesi gerekebileceği için bilgisayarın internete bağlı olması faydalı. Tarama tamamlandıktan sonra bilgisayarı yeniden başlatıp SFC komutunu tekrar çalıştırmak da önerilen yöntemlerden biri.
Bu aşamada:
sfc /scannow
komutunu yeniden çalıştırarak sistem dosyalarının durumunu kontrol edebilirsiniz.
Windows Update sorunları da kontrol edilmeli
Bozuk veya eksik sistem bileşenlerinin nedeni bazen başarısız bir Windows güncellemesi olabiliyor. Bu nedenle sistem onarımından sonra Ayarlar > Windows Update bölümüne girerek bekleyen güncellemelerin olup olmadığını kontrol etmek gerekiyor.
Windows 11 ve desteklenen Windows 10 sürümlerinde güncellemelerin düzenli olarak yüklenmesi, güvenlik açıklarının kapatılması ve sistem bileşenlerinin güncel tutulması açısından önemli.
Disk sorunlarını CHKDSK ile kontrol edin
Sorunun kaynağı sistem dosyalarından ziyade depolama birimindeki dosya sistemi hatalarıysa CHKDSK aracı kullanılabilir.
Yönetici olarak açılan Komut İstemi'nde şu komut çalıştırılabilir:
chkdsk C: /scan
Bu komut, C sürücüsünü çevrim içi olarak tarayarak dosya sistemiyle ilgili sorunları kontrol eder.
Daha kapsamlı bir disk onarımı gerekiyorsa Windows'un önerdiği seçenekler doğrultusunda farklı CHKDSK parametreleri kullanılabilir. Ancak /f gibi seçeneklerin bazı durumlarda sürücünün yeniden başlatılmasını gerektirebileceği unutulmamalı.
Windows'ta bozuk dosyaları onarmadan önce bunlara dikkat edin
Sistem dosyalarıyla ilgili işlem yapmadan önce önemli kişisel dosyaların yedeklenmesi iyi bir önlem. Özellikle disk arızasından şüpheleniliyorsa yalnızca yazılımsal onarım araçlarına güvenmek yerine önemli belgelerin başka bir depolama alanına aktarılması gerekiyor.
Ayrıca internetten indirilen ve Windows sistem dosyalarını değiştirdiğini iddia eden üçüncü taraf programlardan kaçınmak daha güvenli. Windows'un kendi SFC, DISM ve CHKDSK araçları, bu tür sorunların ilk aşamada kontrol edilmesi için yeterli seçenekler sunuyor.
Kısacası Windows'ta bozuk dosya sorunuyla karşılaşıldığında ilk olarak SFC, sonuç alınamazsa DISM, dosya sistemi veya disk kaynaklı bir problemden şüpheleniliyorsa CHKDSK kullanılabilir. Bu araçların doğru sırayla kullanılması, Windows'u yeniden kurmaya gerek kalmadan birçok sistem dosyası probleminin giderilmesine yardımcı olabilir.
