Yapay zekâ veri merkezlerinin artan elektrik ihtiyacı, teknoloji şirketlerini alternatif enerji kaynaklarına yöneltiyor.
Elektrik şebekesine bağlanmak için yıllarca beklemek istemeyen şirketler, emekliye ayrılmış yolcu uçaklarının jet motorlarını elektrik jeneratörlerine dönüştürmeye başladı.
Bu yöntemi kullanan şirketlerden biri Elon Musk'ın yapay zeka girişimi xAI.
Şirket, Mississippi'deki Colossus 2 veri merkezinin elektrik ihtiyacını karşılamak için sekiz adet dönüştürülmüş jet motoru türbini kurdu.
Eski jet motorları nasıl elektrik üretiyor?
Yeni veri merkezlerinin elektrik şebekesine bağlanması bazı bölgelerde yıllar sürebiliyor. Uluslararası Enerji Ajansı'nın verilerine göre ABD'nin Kuzey Virginia bölgesinde 100 megavatlık bir veri merkezinin şebeke bağlantısı yedi yılı bulabiliyor.
Şirketler bu bekleme süresini aşmak için eski uçak motorlarını doğal gazla çalışan türbinlere dönüştürüyor. Motorların uçaklarda itki oluşturmak için kullanılan bazı parçaları çıkarılıyor, yanma sistemi doğal gazla çalışacak şekilde uyarlanıyor. Üretilen mekanik enerji ise jeneratör aracılığıyla elektriğe çevriliyor.
ABD merkezli ProEnergy, Boeing uçaklarında kullanılan General Electric motorlarını dönüştürerek PE6000 adlı türbinleri üretiyor. Her bir ünite 50 megavata kadar elektrik sağlayabiliyor.
Crusoe'dan 650 megavatlık türbin siparişi
xAI'nin yanı sıra veri merkezi şirketi Crusoe da bu teknolojiye yatırım yapıyor. Şirket, Nisan 2026'da ProEnergy ile 650 megavat toplam kapasiteye sahip 13 adet PE6000 türbini için anlaşma imzaladı. Türbinlerin 2027 yazına kadar teslim edilmesi planlanıyor.
Crusoe daha önce Boom Supersonic ile 1,25 milyar dolarlık başka bir türbin anlaşması yapmıştı. Ancak şirket, Eylül 2026'da bu sözleşmeden çekildi. Buna rağmen gaz türbinlerini kullanma planını sürdürdüğünü açıkladı.
Elektrik sorunu büyük teknoloji şirketlerini etkiliyor
Elektrik altyapısındaki yetersizlik, Microsoft gibi büyük teknoloji şirketlerinin projelerini de etkiliyor. Microsoft, İngiltere'nin Loughton bölgesinde kurulması planlanan Nscale veri merkezindeki ana müşteri anlaşmasından, bölgeye yeterli elektrik kapasitesinin 2030'lu yıllara kadar sağlanamayacağının bildirilmesinin ardından çekildi.
Başlangıçta 23 bin 40 NVIDIA GB300 GPU ile faaliyete geçmesi planlanan tesis için Nscale alternatif enerji kaynaklarını değerlendirmeye başladı.
Eski uçak motorlarına talep artıyor
Yapay zekâ yatırımlarının büyümesi, emekliye ayrılmış uçak motorlarına yönelik talebi de artırıyor. FTAI Aviation, Boeing 737 ve Airbus A320 uçaklarının motorlarını elektrik üretim sistemlerine dönüştürmek için yeni bir iş kolu oluşturdu. Şirketin ortak girişimlerinden biri, Temmuz 2026'da bir veri merkezi geliştiricisiyle 1,5 milyar dolarlık anlaşma imzaladı.
Ancak dönüştürülmüş jet motorları bazı dezavantajlara sahip. Modern elektrik üretim türbinlerine kıyasla daha düşük verimlilikle çalışabilen bu sistemler, daha fazla doğal gaz tüketebiliyor. Bakım giderleri ve emisyonlar da önemli sorunlar arasında yer alıyor.
Buna rağmen elektrik şebekesine bağlanmak için yıllarca beklemek istemeyen şirketler, kendi enerji altyapılarını kurmaya devam ediyor. Yapay zekâ veri merkezlerinin artan elektrik ihtiyacı, eski uçak motorlarını teknoloji sektöründe yeni bir enerji kaynağına dönüştürüyor.
